Зоя чырашы
Зоя чырашы (лат. Eremurus zoae), (Vved.) - Чачы тамыр-сабактуу, кыска вегетациялуу чөп өсүмдүк, геофит, ксеромезофит. Сабагы, түксүз, бийиктиги 25-40 см. Жалбырактары сызгычтай, шуштугуй, туурасы 5-6 мм. Гүл тобу көп гүлдүү, цилиндрдей. Гүл жан жалбырактарынын түбү жазы үч бурчтуу, жогору жагы учтугуй, гүл сабынан узун, узундугу 1,5-2 см. Коңгуроодой гүл коргонунун желекчелери сары, көрүнгөн тарамыштуу, узундугу 15-16 мм. Кутучасы жылмакай, шар сымал.
Биологиялык өзгөчөлүктөрү
[түзөтүү | булагын түзөтүү]Апрелң-майда гүлдөп, майда мөмөлөйт.
Жалпы жана өлкөдө таралышы
[түзөтүү | булагын түзөтүү]Кыргыз тоо кыркасынын түндүк капталынын Ысыката жана Кегети капчыгайларынын аралыгында учурайт.
Өсүү шарттары
[түзөтүү | булагын түзөтүү]Гипстелген топурактуу тоо беттеринин төмөнкү алкактарында өсөт.
Саны
[түзөтүү | булагын түзөтүү]Маалымат жок.
Чектөөчү факторлор
[түзөтүү | булагын түзөтүү]Түр өскөн аймактарда адамдын чарбачылык иш аракеттери, жазында мал жаюу, гүлүн үзүп, тамыр-сабактарын казып алуу.
Өстүрүү
[түзөтүү | булагын түзөтүү]Маалымат жок.
Уюштурулган коргоо аракеттери
[түзөтүү | булагын түзөтүү]Иштелип чыкпаган.
Коргоо үчүн зарыл аракеттер
[түзөтүү | булагын түзөтүү]Популяциясына иликтөө жүргүзүп, түр кеңири таралган жерлерде ботаникалык заказниктерди уюштуруу.
Статусу
[түзөтүү | булагын түзөтүү]VU. Кыргыз тоо кыркасынын сейрек, чукул кездешкен эндем түрү.
Колдонулган адабияттар
[түзөтүү | булагын түзөтүү]- Кыргыз Республикасынын Кызыл китеби 2-басылышы – Бишкек: 2006. – 544 б. – ISBN 9967-23-367-2