Латтгали

Википедия дан
Jump to navigation Jump to search

Латтгали, Латгале (латыш. Latgale ; латг. Латгола ) - Латвиянын тарыхый жана маданий аймактарынын бири . Ал өлкөнүн чыгышында, Даугава дарыясынын түндүк-чыгышында жана Айвиексте жана Педедзе дарыяларынын түштүк-чыгышында жайгашкан, анын аймагынын төрттөн бир бөлүгүн ээлейт.

Латтгале
Flag of Latgale.svg


Coat of arms of Latgale.svg

Расмий түрдө, азыркы Латгале ( статистикалык аймак катары, регион планирования же избирательный округ ) мурунку райондордун (азыр жоюлган) чектерине ылайык түзүлгөн бир аз башкача аймакка ээ.

Символизм[оңдоо | булагын оңдоо]

Расмий эмес желек

2011-жылдын 14-майында Вишки чиркөөсүнүн конок үйүндө Марис Румакс желеги ыйыкталган.

Герби

2012-жылдын 22-мартында Латвия Сейми тарыхый аймактардын гербдерин бекиткен. Тактап айтканда, мыйзамда Латгалиянын герби төмөнкүчө сүрөттөлөт: көк түстөгү фондо, оң бутунда кылычы бар күмүш грифон.

Латвиянын тарыхый жана маданий аймактарынын картасында Латгале
Латвиянын статистикалык аймактарынын картасы (Латгале ачык көк-жашыл менен белгиленген)

Аянты[оңдоо | булагын оңдоо]

Республикага баш ийген Латгале маданий жана тарыхый аймагы үч шаарды: Daugavpils (негизги, туура-банк бөлүгү), Йекаблилс (оң-банк бөлүгү - Круштпилс ) жана Караганды, ошондой эле, 18 аймактарды толук жана төрт бөлүгү:

  1. Аглона аймагы
  2. Алюксне облусу (бир гана Лиепна чиркөөсү )
  3. Балви аймагы
  4. Балтинава областы
  5. Варакля областы
  6. Варкава району
  7. Вилака району
  8. Вилана аймагы
  9. Дагда областы
  10. Даугавпилс облусу (11 оң жээк волосту)
    1. Амбел чиркөөсү
    2. Bikernieki чиркөөсү
    3. Ваболе чиркөөсү
    4. Вишки чиркөөсү
    5. Дубна волосту
    6. Калупе чиркөөсү
    7. Ликсна чиркөөсү
    8. Малиновская волосту
    9. Наужене чиркөөсү
    10. Ницгал чиркөөсү
    11. Табор чиркөөсү
  11. Зилупе аймагы
  12. Карсавский областы
  13. Kraslava облусу (тышкары Kaplava коншулар жана бир аз ( сол-Банк менен) алкагында Kraslava )
  14. Крустпилс аймагы
  15. Ливан аймагы
  16. Лудза областы
  17. Мадона аймагы (бир гана Баркавский чиркөөсү )
  18. Преили аймагы
  19. Резекне району
  20. Риеба аймагы
  21. Ругай аймагы
  22. Цибл областы

Калкы[оңдоо | булагын оңдоо]

2011-жылдагы эл каттоого ылайык, Латгалиянын аймактарында күнүмдүк түрдө Латгал тилин колдонгондордун үлүшү

Калкы (жылдын баш жагына, адам): 1990 - 422 311; 1995 - 405 493; 2000 - 385 660; 2005 - 352 031; 2010 - 314 074; 2013 - 292 674.

2011-жылдын жыйынтыгы боюнча калктын этникалык курамы каттоонун: латыштар (негизинен латгаллдар ) - болгону 46,0% (139,941 адам статистикалык облусунун 304.032 тургундарынын ичинен), орустар - 38,9% (118,170 адам), поляктар - 6,8% (20 806 адам), белорустар — 4,9% (15046 адам), украиндер — 1,3% (3845 адам), литвалыктар — 0,6% (1745 адам). ) .

2011-жылдын эл каттоонун жыйынтыгы боюнча, тилни турат ар дайым күнүмдүк жашоонун статистикалык региондогу калктын 304.032 тургундары, же 32,1% менен 97.590 адам тарабынан колдонулган Латгале . Латгале илим-изилдөө институтунун маалыматы боюнча, латгал тилин тынымсыз колдонгондордун саны 150-200 миң адамды түзөт. 2021-жылга карата калктын этникалык курамы: латыштар (негизинен латгалдыктар ) - 46,0% гана (статистикалык аймактын 251 503 тургунунан 116 301 адам), орустар - 36% (90 831 адам), поляктар - 6% ( 15 906 адам), белорустар - 5% (12 404 адам), украиндер - 1% (3 277 адам), башка 6% (12 784 адам). ) .

город, край все-

го
латы-

ши
% в том числе

лат-

галы
% рус-

ские
% поля-

ки
% бело-

русы
1 Даугавпилс 93312 18447 19,77 % 7673 8,22 % 50013 53,60 % 13278 14,23 % 6674 7,15 %
2 Резекне 32328 15183 46,97 % 12038 37,24 % 15030 46,49 % 795 2,46 % 489 1,51 %
1 Аглонский край 3930 2398 61,02 % 2165 55,09 % 1166 29,67 % 88 2,24 % 182 4,63 %
2 Балвский край 14154 11424 80,71 % 5465 38,61 % 2388 16,87 % 42 0,30 % 105 0,74 %
3 Балтинавский край 1177 1020 86,66 % 917 77,91 % 136 11,55 % 1 0,08 % 3 0,25 %
4 Варкавский край 2113 1827 86,46 % 1606 76,01 % 215 10,18 % 18 0,85 % 6 0,28 %
5 Вилякский край 5665 4427 78,15 % 3531 62,33 % 1012 17,86 % 21 0,37 % 43 0,76 %
6 Вилянский край 6409 3308 51,61 % 2987 46,61 % 2934 45,78 % 42 0,66 % 60 0,94 %
7 Дагдский край 8286 5314 64,13 % 4112 49,63 % 1985 23,96 % 266 3,21 % 567 6,84 %
8 Даугавпилсский край 25127 8717 34,69 % 5592 22,25 % 10712 42,63 % 3226 12,84 % 1546 6,15 %
9 Зилупский край 3353 847 25,26 % 338 10,08 % 1841 54,91 % 82 2,45 % 464 13,84 %
10 Илукстский край 7994 5225 65,36 % 1592 19,91 % 1590 19,89 % 626 7,83 % 200 2,50 %
11 Карсавский край 6278 4871 77,59 % 4900 78,05 % 1249 19,89 % 28 0,45 % 26 0,41 %
12 Краславский край 17506 8301 47,42 % 4068 23,24 % 3703 21,15 % 1374 7,85 % 3544 20,24 %
13 Ливанский край 12496 8536 68,31 % 4684 37,48 % 3255 26,05 % 216 1,73 % 251 2,01 %
14 Лудзенский край 14226 8004 56,26 % 7329 51,52 % 5430 38,17 % 122 0,86 % 330 2,32 %
15 Прейльский край 10696 7162 66,96 % 6255 58,48 % 3017 28,21 % 145 1,36 % 110 1,03 %
16 Резекненский край 28208 16643 59,00 % 15837 56,14 % 10369 36,76 % 324 1,15 % 341 1,21 %
17 Риебинский край 5536 3835 69,27 % 3497 63,17 % 1473 26,61 % 95 1,72 % 60 1,08 %
18 Ругайский край 2363 2204 93,27 % 1085 45,92 % 136 5,76 % 2 0,08 % 5 0,21 %
19 Циблский край 2875 2248 78,19 % 1919 66,75 % 516 17,95 % 15 0,52 % 40 1,39 %
бардыгы: Латтгали региону 304032 139941 46,03 % 97590 32,10 % 118170 38,87 % 20806 6,84 % 15046 4,95 %
также соседние:
Екабпилс 24635 15243 61,88 % 1671 6,78 % 6797 27,59 % 694 2,82 % 737 2,99 %
Акнистский край 2967 2453 82,68 % 251 8,46 % 271 9,13 % 29 0,98 % 39 1,31 %
Вараклянский край 3560 3320 93,26 % 2381 66,88 % 177 4,97 % 7 0,20 % 12 0,34 %
Екабпилсский край 5087 4531 89,07 % 990 19,46 % 363 7,14 % 25 0,49 % 48 0,94 %
Крустпилсский край 6086 4310 70,82 % 795 13,06 % 1372 22,54 % 126 2,07 % 167 2,74 %
итого 346367 169798 49,02 % 103678 29,93 % 127150 36,71 % 21687 6,26 % 16049 4,63 %

2004-2008-жылдары Латтгал статистикалык облусуна республикалык маанидеги 2 шаар жана 6 район кирген.

2000-жылдагы эл каттоонун жыйынтыгы боюнча Латгаланын 6 районунун жана 2 шаарынын калкы жана этникалык курамы:

шаар, район баары-



</br> th
лат-



</br> ши
% орус-



</br> асман
% талаалар -



</br> ки
% Ак-<br id="mwAqw"><br><br><br></br> орус %
Даугавпилс 115265 18393 15,96% 63651 55,22% 17209 14,93% 10124 8,78%
Резекне 39233 16710 42,59% 19873 50,65% 1056 2,69% 680 1,73%
Балви району 30624 23448 76,57% 5982 19,53% 101 0,33% 221 0,72%
Даугавпилс району 42758 16877 39,47% 16252 38,01% 5068 11,85% 2848 6,66%
Краслава областы 36836 17770 48,24% 8970 24,35% 2441 6,63% 6662 18,09%
Лудза областы 35125 19776 56.30% 12690 36,13% 376 1,07% 1423 4,05%
Преили аймагы 41735 28146 67,44% 11264 26,99% 791 1,90% 667 1,60%
Резекне району 43090 24528 56,92% 16786 38,96% 533 1,24% 550 1,28%
жалпы, стат. reg. Latgale 384666 165648 43,06% 155468 40,42% 27575 7,17% 23175 6,02%

6 райондун жана 2 шаардын калкы жана этникалык курамы р.п. 1989-жылдагы эл каттоого ылайык:

шаар, район баары-



</br> th
лат-



</br> ши
% орус-



</br> асман
% талаалар -



</br> ки
% Ак-<br id="mwAzo"><br><br><br></br> орус %
Daugavpils 124910 16243 13.00% 72775 58,26% 16338 13,08% 11385 9,11%
Rezekne 42477 15839 37,29% 23379 55,04% 1166 2,75% 862 2,03%
Балви району 33913 24362 71,84% 8306 24,49% 102 0,30% 280 0,83%
Даугавпилс району 47076 16922 35,95% 19200 40,79% 5294 11,25% 3302 7,01%
Краслава областы 41490 17903 43,15% 11356 27,37% 2499 6,02% 8325 20,07%
Лудза областы 42495 22710 53,44% 16333 38,44% 362 0,85% 1848 4,35%
Преили аймагы 45955 29192 63,52% 13733 29,88% 888 1,93% 943 2,05%
Резекне району 43442 23146 53,28% 18125 41,72% 597 1,37% 697 1,60%
жалпы: Латтгали региону 421758 166317 39,43% 183207 43,44% 27246 6,46% 27642 6,55%