Сахат Мурадов
Сахат Непесович Мурадов (түркм. Sahat Nepesowiç Myradow; 1932-жыл 7-май — 2011-жыл 29-октябрь) — 1995-жылдан 2001-жылга чейин Түркмөнстандын Межилисинин төрагасы болуп кызмат кылган түркмөн саясатчысы. Ал ошондой эле 1990-жылдан 1992-жылга чейин Түркмөн ССРинин Жогорку Советинин төрагасы болгон.
Өмүр баяны
[түзөтүү | булагын түзөтүү]Мурадов 1932-жылы 7-майда Иваново шаарында түркмөндөрдүн теке уруусунан чыккан үй-бүлөдө туулган. Түркмөн айыл чарба институтунда Гидротехника багытында билим алып, 1956-жылы бүтүргөн, кийин 1960-жылга чейин аспирантурада окуган. 1951-жылы Советтер Союзунун Коммунисттик партиясына (ССКП) мүчө болуп, ошол эле жылы Айыл чарба институтунун комсомол комитетинин катчысы болуп иштеп баштаган. Мурадов 1956-жылдан 1957-жылга чейин аталган институттун профсоюз комитетинин төрагасы жана улук лаборант болуп иштеген. 1957-жылдан 1960-жылга чейин Сейсмологиялык курулуш институтунда аспирант болуп, 1960-жылы техника илимдеринин кандидаты даражасын алган.[1]
Мурадов Агроном болуп, маркшейдер жана гидротехник катары иштеген.[2] 1960-жылдан 1964-жылга чейин Түркмөн ССРинин Илимдер академиясынын Сейсмологиялык курулуш институтунда кенже илимий кызматкер жана Суу көйгөйлөрү жана гидротехника илимий-изилдөө институтунун бөлүм башчысы болуп иштеген. Андан соң 1964-жылдан 1965-жылга чейин Түркмөн ССРинин Илимдер академиясынын илимий ишмердүүлүктү координациялоо боюнча кеңешинин төрагасынын орун басары болгон. 1965-жылы Түркмөнстан Компартиясынын Борбордук Комитетинин аппаратынын окуу жайлар илими бөлүмүнүн башчысы болуп дайындалган.[1]
Үч китептин автору жана профессор Мурадов 1970-жылдан 1979-жылга чейин Түркмөн мамлекеттик университетинин ректору, андан кийин 1979-жылдан 1985-жылга чейин Түркмөн ССРинин жогорку жана атайын орто билим берүү министри болуп иштеген. 1985-жылдан 1990-жылга чейин Түркмөн политехникалык институтунун ректору болгон. 1990-жылдын май айында Түркмөнстан Компартиясынын Борбордук Комитетинин мүчөсү, 1991-жылы апрелде Борбордук Комитеттин Бюросунун мүчөсү болгон. Мурадов 1990-жылы январда Түркмөн ССРинин Жогорку Советине депутат болуп шайланып, кеңештин төрагасынын биринчи орун басары болуп дайындалган.[1]
1990-жылдын аягында Мурадов Сапармурат Ниязовдун ордуна Жогорку Советтин төрагасы болгон.[2] Кийинчерээк Жогорку Совет Межилис болуп кайра түзүлүп, Мурадов 1995-жылы анын төрагасы болгон.[3] Ал 2001-жылы май айында "парламенттин калыптанышына жана көп жылдык мамлекеттик ишмердүүлүгүнө кошкон салымы үчүн" ыраазычылык катын жазып, пенсияга чыккан. Ал эки жолу Эмгек Кызыл Туу ордени менен сыйланган жана "Түркмөнстандын жогорку билиминин эмгек сиңирген кызматкери" деген ардактуу наам берилген.[1] Мурадов 2011-жылы 29-октябрда Ашхабад шаарында 79 жаш курагында каза болгон.[1][3] 2016-жылы президент Гурбангулы Бердимухамедов тарабынан Түркмөнстандын көз карандысыздыгын чыңдоодогу зор ийгиликтери үчүн өлгөндөн кийин менен сыйланган.[4]
Шилтемелер
[түзөтүү | булагын түзөтүү]- 1 2 3 4 5 МУРАДОВ Сахат Непесович (орусча).
- 1 2 Постсоветская Центральная Азия: потери и обретения [Post-Soviet Central Asia: Losses and Gains] (in Russian). Восточная лит-ра. 1998. p. 164.
- 1 2 Sakhat Muradov dies (31 October 2011).
- ↑ Berdimuhamedow, Gurbanguly. УКАЗ Президента Туркменистана О награждении государственными наградами Туркменистана (орусча) (21 October 2016).