Шакаптар ламиропаппусу

Wikipedia дан
Jump to navigation Jump to search

Шакаптар ламиропаппусу (лат. Lamyropappus schakaptaricus, (B. Fedtsch.) Knorr. et Tamamsch) - Көп же эки жылдык ийик сымал жоон тамырлуу өсүмдүк. Сабагынын бийиктиги 50–60 (80) см, жалгыздан, кээде бир нече санда, агыш түктүү, бутактуу. Жалбырактары кабыктуу, төмөнкүлөрүнүн узундугу 5–3 см, туурасы 4,5–15,0 см, жалбырак саптуу, үстү түксүз, алды ак жыш түктүү, тарактай тикендүү кырдуу. Сабактагы ортоңку жана жогорку жалбырактары сапсыз, сөлөкөтү жумурткадай же күрөктөй. Себетинин жазылыгы – 20–30 мм, ороочолору көп, катуу кабыктуу. Желекчелеринин узундугу – 35 мм, кызыл. Урукчаларынын узундугу – 8–10 мм, бозомук. Үкүлөрүнүн узундугу – 18–22 мм.

Биологиялык өзгөчөлүктөрү[оңдоо | булагын оңдоо]

Июнң-июлда гүлдөп, августта мөмөлөйт. Уругу аркылуу көбөйөт.

Жалпы жана өлкөдө таралышы[оңдоо | булагын оңдоо]

Казакстан ( Балкаштын түштүк батыш жагындагы чөлдөр) жана Кыргызстанда - Нарын дарыясынын агымынын ортосундагы тоолор, Чаткал (Шакаптар жана Ташкөмүрдүн тереги) жана Фергана тоо кыркалары (Майлуусай суусунун бассейни Жийдесай капчыгайы), Кетментөбө өрөөнү (Көккыя капчыгайы).

Өсүү шарттары[оңдоо | булагын оңдоо]

Өрөөндөрдөн тоо этектеринин капталдарындагы таштак, кызыл, кара таштуу, чопо топурактар, суулардын өрөөнүндөгү таштак-чополуу, тоо этектериндеги ойдуңдар.

Саны[оңдоо | булагын оңдоо]

Аз санда кездешет.

Чектөөчү факторлор[оңдоо | булагын оңдоо]

Малды баш-аламан жайып, жайыттарга оордук келтирүү. Жерлерди өздөштүрүү жана курулуш иштерин жүргүзүү.

Өстүрүү[оңдоо | булагын оңдоо]

Маалымат жок.

Уюштурулган коргоо аракеттери[оңдоо | булагын оңдоо]

Атайын коргоо чаралары иштелип чыккан эмес. СССРдин Кызыл китебине (1984), Кыргыз ССРинин Кызыл китебине (1985) киргизилген.

Коргоо үчүн зарыл аракеттер[оңдоо | булагын оңдоо]

Популяциясына эсеп жүргүзүп, ботаникалык заказник уюштуруу, декоративдүү өсүмдүк катары атайлап өстүрүү зарыл.

Статус[оңдоо | булагын оңдоо]

V U . Сейрек кездешкен монотиптүү тукумдун өкүлү.

Колдонулган адабияттар[оңдоо | булагын оңдоо]