Тесла, Никола
| Никола Тесла | |
 |
|
| Туулган жылы: | |
|---|---|
| Туулган жери: |
Смилян айылы,Госпич, Австрия империясы(азыркы Хорватия) |
| Каза болгон жылы: | |
| Каза болгон жери: | |
| Өлкө: |
Австро-Венгрия / Франция / АКШ |
| Илимий чөйрөсү: |
физик, инженер-механик, инженер-электрик |
| Иштеген жери: |
Европа, АКШ |
| Альма-матер: | |
| Белгилүү окуучулары: | |
| Белгилүү болгондугу: |
ойлоп табуучу, изилдөөчү |
| Белгилүү болгондугу: |
ойлоп табуучу, изилдөөчү |
| Сыйлыктары |
|
| Кол тамгасы |
|
Ни́кола Те́сла (серб. Никола Тесла; 1856 Теке 10, Смилян, Австрия империясы, азыркы Хорватия — 1943 Үчтүн айы 7, Нью-Йорк, АКШ) — Электротехникалар жана радиотехникалар чөйрөсүнүн физик, инженер, ойлоп табуучу. Австро-Венгрияда төрөлгөн жана өскөн, кийинки жылдары негизинен Францияда жана АКШ да иштеген. 1891 жылы АКШ жарандыгын алган.[3].
XIX аягында жана XX кылым башында элект кубатын жана магнетизм касиеттерин изилдөөдөгү илимий төңкөрүш жасаган эмгеги үчүн коомчулукка кеңири таанымал. Тесланын патенттери жана теоретикалык иштери азыркы заманбап түзмөктөрдүн өнүгүшүнө жана негизделишене башкы негиз болгон. Өзгөрмө ток, көп фазалуу система жана электрокыймылдаткычтар экинчи этаптагы өндүрүштүк төңкөрүш аталган алга жылууну жараткан .
Жана дагы ал гипотезалык эфирдин бар экендигинин тарапкери болгон: анын бир топ эксперименттери жана тажрыйбалары белгилүү, анын максатында эфир өзгөчө форма материяда тургандыгын далилдегиси келген, жана аны техникага да колдонсо болоорун изилдеген.
Н. Тесла атынан магниттик агындын(магниттик индукция) кысымдуулук өлчөм бирдиги аталган.
Көп сыйлыктарынны арасынан - Э. Крессон, Дж. Скотт, Т. Эдисон сыйылыктары бар.
Заманбап-биографтар Тесланы "XX кылымды ойлоп тапкан адам"[4] деп эсептешет жана заманбап электрдин "ыйык жактоосу"[5]. Радио жана Токтор согушун жеңгенин демонстрациялагандан кийин залкар инженер-электротехник жана ойлоп табуучу аталган.[6] Тесланын башкы иштери заманбап электротехникага жол салып берди, анын ошондогу ачылыштары иннновациялык маани болгон. АКШ да Тесла атактыгы боюнча мен деген алдыңкы ойлоп табуучу же тарых илимпозу болбосун баардыгы менен тең тайлаша алчу [7].
Биография[оңдоо]
Башкы жылдары[оңдоо]
Тесланын үй-бүлөөсү[8] Госпич шаарынан 6км алыс, Смилян айылындагы, ошол убактагы Австрия-Венгрия империясынын курамына кирген Лика тарыхый провинциясында турушчу.[9]Атасы - Милутин Тесла (1819—1879), серб, Срем епархиясынын священниги. Энеси - Георгина (Джука) Тесла (1822—1892), священниктин кызы болгон. 28 июнь (10 июль) 1856 жылы үйбүлөөдө төртүнчү ымыркай - Никола пайда болгон.[10]. Үй-бүлөдө жалпы 5 бала болгон: үч кыз - Милка, Ангелина жана Марица жана эки уул - Никола жана анын байкеси Дане. Никола беш жашка толгондо, байкеси аттан кулап, кайтыш болгон.[11]
Тиркемелер[оңдоо]
- ↑ ученик Теслы Бернард Дж. Истлунд
- ↑ Кругосвет. Тесла, Никола
- ↑ «Tesla, Nikola». Encyclopædia Britannica from Encyclopædia Britannica 2007 Ultimate Reference Suite.
- ↑ Title of a biography by Robert Lomas (seen)
- ↑ Seifer, «Wizard: The Life and Times of Nikola Tesla», book synopsis
- ↑ http://news.suc.org/people/tesla/index.html
- ↑ Harnessing the Wheelwork of Nature: Tesla’s Science of Energy by Thomas Valone
- ↑ Тесла — по-сербски и на многих славянских языках — плотник
- ↑ Dommermuth-Costa, Carol, Nikola Tesla: A Spark of Genius, pp. 11-12. 1994. ISBN
- ↑ name="Rzhos"
- ↑ Margaret Cheney, Robert Uth, and Jim Glenn, «Tesla, Master of Lightning». Barnes & Noble Publishing, 1999. ISBN 0-7607-1005-8.
