Бенито Муссолини
| Бенито Муссолини итал. Benito Mussolini | ||||
| ||||
|---|---|---|---|---|
| 24-декабрь 1925 — 25-апрель 1945 | ||||
| Андан мурунку: | титул негизделген | |||
| Андан кийинки: | титул жоюлган | |||
| ||||
| 23-сентябрь 1943 — 25-апрель 1945 | ||||
| Андан мурунку: | кызмат негизделген | |||
| Андан кийинки: | кызмат жоюлган | |||
| ||||
| 23-сентябрь 1943 — 25-апрель 1945 | ||||
| Андан мурунку: | кызмат негизделген | |||
| Андан кийинки: | кызмат жоюлган | |||
| ||||
| 30-октябрь 1922 — 25-июль 1943 | ||||
| Монарх: | Виктор Эммануил III | |||
| Андан мурунку: | Луижи Факта | |||
| Андан кийинки: | Пьетро Бадольо | |||
| ||||
| 6-ноябрь 1926 — 25-июль 1943 | ||||
| Андан мурунку: | Луиджи Федерцони Паолино Таддеи | |||
| Андан кийинки: | Бруно Форначиари Луиджи Федерцони | |||
| ||||
| 5-февраль 1943 — 25-июль 1943 | ||||
| Андан мурунку: | Галеаццо Чиано Дино Гранди Карло Шанцер | |||
| Андан кийинки: | Раффаэле Гуарилья Галеаццо Чиано Дино Гранди | |||
| ||||
| 11-июнь 1921 — 22-март 1939 | ||||
| Жарандыгы: | ||||
| Дини: | атеизм, кийин — католицизм | |||
| Туулган жылы: | 29 -июнь 1883 | |||
| Туулган жери: | Италия падышалыгы, Романья, Предаппио | |||
| Каза болгон жылы: | 28 -апрель 1945 (61 жаш) | |||
| Каза болгон жери: | Италия падышалыгы, Ломбардия, Медзегра, Жулино-ди-Медзегра | |||
| Мүрзөсүнүн орду: | Предаппио, Муссолинилердин үй-бүлөлүк склеби | |||
| Атасы: | Алессандро Муссолини | |||
| Апасы: | Роза Мальтони | |||
| Жубайы: | Ида Дальзер (1914) Ракеле Муссолини (Гвиди) (1915-жылдан тартып) | |||
| Балдары: | Ида Дальзерден уулу: Бенито Альбино Муссолини Ракеледене уулдары: Витторио Муссолини, Бруно Муссолини жана Романо Муссолини кыздары: Эдда Муссолини жана Анна-Мария Муссолини | |||
| Партиясы: | Италиянын Социалисттик партиясы (1901–1914) Революциялык аракеттердин бирлиги (1914–1915) Италиянын күрөш бирлиги (1919–1921) Улуттук фашисттик партия (1921–1943) Республикалык фашисттик партия (1943–1945) | |||
| Билими: | Лозанна университети | |||
| Илимий наамы: | профессор | |||
| Кесиби: | мугалим | |||
| Ишмердүүлүгү: | саясатчы, журналист, публицист | |||
| Аскердик кызматы | ||||
| Өтөгөн жылы: | 1915—1917 | |||
| Жарандыгы: | ||||
| Кызмат өтөгөн жайы: | Avanti! | |||
| Наамы: | Капрал (1916) Империянын биринчи маршалы (1938) | |||
| Катышкан согушу: | Биринчи дүйнөлүк согуш • Биринчи дүйнөлүк согуштун Италия фронту | |||
| Автограф: | ||||

Бенито Амилькаре Андреа Муссолини (29. 7.1883, Форли провинциясы, Довиа кыштагы – 28. 4. 1945, Донгого жакын жер) – 1922–43-жылы италиялык фашисттик диктатор. 20-кылымдын башталышында Швейцарияда жашап, жумушчу болуп иштеген. Социалисттик партиянын мүчөсү болгон. Мекенине кайтып келгенден кийин журналист, окутуучу жана оратор катары белгилүү болуп, «Аванти» Социалисттик гезитинин башкы редакторлугуна дайындалган (1912). 1-дүйнөлүк согуш башталганда Италия Антанта уюмуна кириш керек деген агитация жүргүзгөндүгү үчүн Социалисттик партиядан (ИСП) чыгарылган. Ошол эле жылы «Пополо д’Италия» гезитин негиздеген. 1919-жылы мартта «фашио ди компатименто» фашисттик уюмун түзгөн. 1922-жылы 2-октябрда Муссолини Италия парламентинен бийликти тартып алып, дүйнөдө биринчилерден болуп фашисттик бийликти орноткон. 1926-жылы Муссолининин өкмөтү өлкөдө фашисттик террор тартибин киргизип, агрессиячыл саясат жүргүзгөн. 1933-жылы Гитлер бийликке келгенден кийин, аны менен саясий жана согуштук союз түзгөн жана Эфиопияны (1936) басып алган. Муссолининин демилгеси менен 1937-жылы Үчтүктөр союзу (Италия, Германия, Япония) түзүлгөн. 1938-жылы сентябрдагы Мюнхен макулдашуусун (1938) уюштуруучулардын бири. Италия 2-дүйнөлүк согушта Германия тарапта катышкан. Согушта немистик-фашисттик жана италиялык аскерлердин жеңилишинен, ошондой эле Италияда фашизмге каршы кыймылдын күч алышынан улам мененин диктатурасы кыйраган (1943-жылы 25-июль). 1945-жылы италиялык партизандар колго түшүрүп, Түндүк Италиянын Улуттук-боштондук комитетинин аскер трибуналынын өкүмү боюнча өлүм жазасына тартылган.
Колдонулган адабияттар
[түзөтүү | булагын түзөтүү]- “Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы: 5-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2014. илл. ISBN 978 9967-14-111 -7








