Этек кир

Wikipedia дан

Этек кир, айыз, менструация (лат. menstruus - ай сайын) - аялдын организминде циклдүү өзгөрүүлөр менен мүнөздөлгөн татаал физол. процесс.

Мында ай сайын (көбүнчө 28 күндө) кайталанып, жатындан кан келип, 3-7 күнгө созулат. Аны борбордук нерв. системасы (мээ кыртышы, гипоталамус, гипофиз) тейлейт. Этек кир 1115 жаштан башталып, 50-55 жашта токтолот. Кыздарда биринчи Этек кир жыныстык 2-белгилер пайда болгондо башталат. Анын кечигиши кыздардын ден соолугуна, жергиликтүү климаттык, социалдык жана турмуш шартына, ички секреция бездеринин фукциясынын бузулушуна байланыштуу болот. Этек кир жыныстык жетиле элек кыздарда, кош бойлуу жана эмчек эмизген аялдарда, ошондой эле климакстан кийин болбойт. Этек кир келерде уйку келип, тез чарчайт, кээде кан басымы жогорулайт, тамыр тез кагат. Айрым аялдарда табарсык тушу, бел ооруйт. Этек кир циклинин бузулушу көп учурда гинекол. оорунун белгиси болот. Андай убакта врачка кайрылуу зарыл. Гинекол. оорулардын алдын алууда айыз учурунда гигиена эрежелерин сактоо, көлгө, ысык ваннага түшүүгө, алкоголь ичимдигин ичүүгө жана жыныстык катнашууга болбойт.

Колдонулган адабияттар[оңдоо | булагын оңдоо]

  • «Кыргызстан». Улуттук энциклопедия: 7-том / Башкы ред. Ү. А. Асанов. К 97. Б.: «Кыргыз энциклопедиясы» башкы редакциясы, 2015. - 832 б., илл. ISBN 978-9967-14-125-4