Үргөнч

Wikipedia дан
Jump to navigation Jump to search

ҮРГӨНЧ – байыркы жана орто кылымдардагы Хорезмдин борбору. Тарыхый булактарда Гурганч, Гурганж, Журжания деген аттар менен белгилүү. Шаар чалдыбары Түркмөнстандагы Көөнө-Үргөнч кыштагынын жанында жайгашкан. Шаардын качан негизделгени али тактала элек. Жазма булактарда 10-кылымда Үргөнч Орто Азиянын эң маанилүү соода-экономикалык борборлорунун бири катары атагы алыска чыккан.

Үргөнч хорезмшахтардын тушунда гүлдөп-өнүккөн. 1221-жылы моңголдор жапырыгында талкаланган. 1224-жылы Жучи хандын ээлигине өтүп, калыбына келтирилген. 13-кылымдын ортосунан Батый негиздеген Алтын Ордонун курамына кирип, 14-кылымдын ортосунда кайрадан Хорезмдин борбору болуп калган. 1388-жылы Аксак Темирдин аскерлери талкалаган. 1391-жылы бир аздан калыбына келтирилген. Шаар 17-кылымда өз жашоосун токтоткон.

Үргөнчтө төбөсү он эки кырлуу Фахр-ад-Дин Рази (12-кылым) менен Текеш-шахтын күмбөзү жана башка археологиялык эстеликтер бар. Үргөнч же Жаңы Үргөнч (1929-жылдан) Өзбекстандын Хорезм облусунун админ. борбор шаары. Бул шаар мурдагы ордунан көчүрүлүп, кайра курулган.

Колдонулган адабият[оңдоо | булагын оңдоо]

“Кыргыз Тарыхы. Энциклопедия” Бишкек 2003.
“Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору”
“И.Арабаев атындагы Кыргыз мамлекеттик Педагогикалык университети”
“Башкы ред. Ү.А.Асанов, жооптуу ред. А.А. Асанканов”.
“Ред кеңеш: Ө.Ж.Осмонов (төрага) Т.Н Өмүрбеков”

Интернеттик шилтемелер[оңдоо | булагын оңдоо]