Гессен

Wikipedia дан

Ге́ссен (нем. Hessen [ˈhɛsn̩]) — Германия Жери. Борбору - Висбаден.

Географиясы[оңдоо | булагын оңдоо]

Географиялык жайгашуусу[оңдоо | булагын оңдоо]

Гессен Жери Германиянын чок ортосунда жайгашып, Түндүк Рейн-Вестфалия (чек арасынынын узундугу — 269 330 метр), Төмөнкү Саксония (167 013 метр), Тюрингия (269 647 метр), Бавария (261 881 метра), Баден-Вюртемберг (176 540 метра), Рейнланд-Пфальц (266 325 метр) Жерлери менен чектешет. Чек арасынын жалпы узундугу — 1410,736 километр.

Шаарлары[оңдоо | булагын оңдоо]

Гессендин ири шаарлары (калкынын азайышы боюнча): Франкфурт, Висбаден, Кассель, Дармштадт, Майндагы Оффенбах, Ханау, Марбург, Вецлар, Гиссен, Фульда ж.б. Дагы караңыз: Гессен шаарлары.

Дарыялары[оңдоо | булагын оңдоо]

Тарыхы[оңдоо | булагын оңдоо]

Гессен аталышы (латинчасы Hassia) байыркы германдардын Хаттар уруусунун атынан келип чыккан.

Саясаты[оңдоо | булагын оңдоо]

Мыйзам чыгаруу органы - Гессен Ландтагы (Hessischer Landtag), эл шайлайт. Аткаруучу органы - Гессен Жерлеринин Өкмөтү (Hessische Landesregierung), Гессендин Премьер-Министринен (Hessischer Ministerpräsident) жана гессендин министрелирнен турат, Гессен Ландтагы тарабынан шайланат. Конституциялык көзөмөл органы - Гессен Жеринин Адилеттүүлүк соту (Staatsgerichtshof des Landes Hessen), жогорку сот инстанциясы - Франкфурта-на-Майне жергиликтүү сотунун жогорку соту (Oberlandesgericht Frankfurt am Main), административдик юстициянын жогорку соттук инстанциясы - Гессен административдик аджилеттүүлүк соту (Hessischer Verwaltungsgerichtshof).

Премьер-Министрлери[оңдоо | булагын оңдоо]

Административдик бөлүнүшү[оңдоо | булагын оңдоо]

1981-ж. бери Гессен үч административдик аймакка бөлүнгөн: (нем. Regierungsbezirk): Дармштадт, Гиссен жана Кассель. Административдиык аймактарга өз кезегинде 21 район (нем. Landkreis), 426 коом (нем. Gemeinde) жана беш өз алдынча шаар ((нем. Kreisfreie Stadt)) кирет, ири шаарлар жергиликтүү аймактарга бөлүнөт (нем. Ortsbezirk).

Гессендин райондору[оңдоо | булагын оңдоо]

Районы (Landkreise)

Дармштадт административдик аймагы:

  1. Бергштрассе (Bergstraße HP)
  2. Дармштадт-Дибург (Darmstadt-Dieburg DA)
  3. Гросс-Герау (Groß-Gerau GG)
  4. Верхний Таунус (Hochtaunuskreis HG)
  5. Майн-Кинциг (Main-Kinzig-Kreis HU)
  6. Майн-Таунус (Main-Taunus-Kreis MTK)
  7. Оденвальд (район) (Odenwaldkreis ERB)
  8. Оффенбах (район) (Offenbach OF)
  9. Райнгау-Таунус (Rheingau-Taunus-Kreis RÜD)
  10. Веттерау (Wetteraukreis FB)

Гиссен административдик аймагы:

  1. Гиссен (Gießen GI)
  2. Лан-Дилль (Lahn-Dill-Kreis LDK)
  3. Лимбург-Вейльбург (Limburg-Weilburg LM)
  4. Марбург-Биденкопф (Marburg-Biedenkopf MR)
  5. Фогельсберг (Vogelsbergkreis VB)

Кассель административдик аймагы:

  1. Фульда (Fulda FD)
  2. Херсфельд-Ротенбург (район) (Hersfeld-Rotenburg HEF)
  3. Кассель (район) (Kassel KS)
  4. Швальм-Эдер (Schwalm-Eder-Kreis HR)
  5. Верра-Майснер (район) (Werra-Meißner-Kreis ESW)
  6. Вальдек-Франкенберг (Waldeck-Frankenberg KB)

Өз алдынча шаарлар[оңдоо | булагын оңдоо]

  1. Дармштадт (Darmstadt DA)
  2. Майндагы Франкфурт (Frankfurt am Main F)
  3. Кассель (Kassel KS)
  4. Майндагы Оффенбах (Offenbach am Main OF)
  5. Висбаден (Wiesbaden WI)

(кашаада автомашинелердин номурлары көрсөтүлгөн)

Университети бар шаарлар[оңдоо | булагын оңдоо]

30 миңден ашык тургундары бар шаарлар
2009-ж. 31 декабрындагы абалы боюнча[1]
Франкфурт 671,9 Драйайх 40,3
Висбаден 277,5 Бенсхайм 39,6
Кассель 194,8 Хофхайм 38,3
Дармштадт 143,3 Майнталь 37,8
Оффенбах 118,8 Ной-Изенбург 35,7
Ханау 88,4 Ланген 35,4
Марбург 80,1 Мёрфельден-Вальдорф 33,9
Гисен 76,1 Лимбург 33,4
Фульда 64,2 Дитценбах 33,2
Рюссельсхайм 59,8 Фирнхайм 32,6
Бад-Хомбург 51,9 Бад-Фильбель 31,6
Вецлар 51,5 Лампертхайм 31,2
Оберурзель 43,4 Бад-Наухайм 31,1
Родгау 43,1

Региондору[оңдоо | булагын оңдоо]

  • Bergstraße
  • Hessisches Hinterland
  • Knüll
  • Niederhessen
  • Oberhessen
  • Odenwald
  • Osthessen
  • Rheingau
  • Rhön
  • Ried
  • Taunus
  • Vogelsberg
  • Untermain
  • Waldeck
  • Wetterau
  • Eschwege