Евгения коңгуроо гүлү

Wikipedia дан
Jump to navigation Jump to search

Евгения коңгуроо гүлү (лат. Campanula eugeniae, Fed) - Көп жылдык чөп өсүмдүк. Дүңгөлүү, көп жана бутактуу тамыр сабагында кыска жана көп сандаган боз өркүндүү. Алар былтыркы жылдын жалбырак саптарынын катмарланган кыска калдыктары, тамыр моюнчасындагы бирин-серин жалбырактары же гүл байлоочу сабактары менен жабылган. Сабагынын бийиктиги 10-15 см, жөнөкөй, ичке, жип сымал, тамыр моюнчасындагы жалбырактарынан жана мөмө байлабаган өркүндөрүнүн жалбырактарынан бир аз ашык. Жыш жалбырактуу, бир гүлдүү, кээде эки гүлдүү. Төмөнкү жалбырактары тамыр моюнчасында, узуну (5)8-10 см келген ичке саптуу; жалбырак пластинкалары ичке ланцеттей, эки учуна тартылган, шуштугуй. Жиптей саптарынан эки эсе кыска, түксүз, ичке, бүтүн кырдуу, билинээр-билинбес тишчелүү; Сабактагы жалбырактары сызгычтай-ланцеттүү, кезектешип жайгашкан, жалбырак сапсыз. Гүлдөрүнүн узундугу 1,5 см, типтик же ийилген, жалгыздан. Чөйчөкчөсү тескери конустай, көмөкчүсү жок, түксүз, беш тишчелүү; тишчелери ичке сызгычтай, гүл коргонунан бир аз кыска, бирок түтүкчөсүнөн бир нече эсе узун. Гүл коргону көгүш, ичке коңгуроодой, өтө ири эмес үч бурчтуу айчыктарга бөлүнгөн. Мөмөсү – кутуча, тескери конустай, кыска, учуна томолок, түбү ачылуучу тешикчелери менен. Уругу көп санда.

Биологиялык өзгөчөлүктөрү[оңдоо | булагын оңдоо]

Май-августта гүлдөп, июнң-сентябрда мөмөлөйт. Уругу аркылуу көбөйөт.

Жалпы жана өлкөдө таралышы[оңдоо | булагын оңдоо]

Талас жана Фергана тоо кыркалары.

Өсүү шарттары[оңдоо | булагын оңдоо]

Мрамордуу аскалардын жаракаларындагы, субалңпы жана тоолордун ортоңку алкактарындагы беттери.

Саны[оңдоо | булагын оңдоо]

Өтө чектелген санда.

Чектөөчү факторлор[оңдоо | булагын оңдоо]

Территорияларды чарбачылык жактан өздөштүрүү.

Өстүрүү[оңдоо | булагын оңдоо]

Маалыматтар жок.

Уюштурулган коргоо аракеттери[оңдоо | булагын оңдоо]

Атайын коргоо аракеттери иштелип чыккан эмес.

Коргоо үчүн зарыл аракеттер[оңдоо | булагын оңдоо]

Түрдүн популяциясын тактап, толугунан коргоого алып, корукка алынуучу жерлерди аныктоо.

Статусу[оңдоо | булагын оңдоо]

VU . Батыш Тянңшандын эндеми (Талас жана Фергана тоо кыркалары). Декоративдүү кооз гүлдөгөн өсүмдүк.

Колдонулган адабияттар[оңдоо | булагын оңдоо]