Ажал ордуна (драма)

Wikipedia дан
Jump to navigation Jump to search
Ажал Ордуна" драмасынын негизинде В.Власов, А.Малдыбаева жана В.Фере тарабынан жазылган пьесадан. Кыргыз улуттук академиялык опера жана балет театры

"Ажал ордуна" драмасы аркылуу Жусуп Турусбеков таланттуу драматург катары таанылган. Драмада 1916-жылдагы кыргыз элинин улуттук боштондук көтөрүлүшү чагылдырылып, Улуу Октябрь Социализм революциясы кыргыз калкын кыйрап жок болуу коркунучунан сактап, ажал ордуна өмүр берди деген идея көтөрүлгөн. Пьесанын өзүнө тийиштүү чыгармачылык тарыхы бар. “Ажал ордуна” 1934–35-жылдары жаралып, андан кийин 1939-жылга чейин автор бир нече жолу редакцияланган драманын идеялык мазмунун, көркөм структурасын жакшыртуунун жана өркүндөтүүнүн үстүндө тынымсыз иштеген. “Ажал ордуна” учурунда театр көрүүчүлөрдүн арасында чоң резонанс жараткан. Драматург пьесанын башкы конфликттин бир тарапта падышалык бийлик, жергиликтүү бай-манаптар, экинчи тарапта кыргыздын калың букарасы турган карама-каршылыктын

Элдик көтөрүлүштүн планын талкуулоо, падышачылыктын жазалоочу отряддары менен болгон кармаш, Ысык-Көл менен коштошуу, элдин кытай жеринде жергиликтүү сүткорлор менен күрөшү, туулган жерге кайтып келүү – драманын сюжетинин башкы түйүндөрү болуп эсептелет. Чыңалууга жеткен бул урунттуу драмалык окуялар бири-бири менен байланышта өнүгүп, борбордук келишпестиктин маңызынын ачылышына активдүү кызмат өтөйт. Сюжеттик окуялардын чордонунда Искендер, Бектур, Зулайка сыяктуу эл өкүлдөрүнүн типтүү образдары турат. “Ажал ордуна” пьесасы [[Турусбеков Жусуп|Жусуп Турусбековдтеатрмалык түрдүн спецификасын өздөштүрүүгө жетишкендигин айгинелеген, автордук идеяны, көркөм мазмунду драманын образдык системасында, катышуучу каармандардын жүрүм-турумунда бере алган. 30-жылдарда кыргыз драматургиясында өзүнчө көркөм ачылыш жасаган чыгарма болгон.

Колдонулган адабияттар[оңдоо | булагын оңдоо]

Кыргыз адабияты: энциклопедиялык окуу куралы/Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, - Б.: 2004