Мазмунга өтүү

АКШдагы кыргыздар

Википедия дан
АКШдагы кыргыздары‎»‎ барагынан багытталды)
Америка Кошмо Штаттары АКШдагы кыргыздар Кыргызстан
Мамлекеттер жана аймактар

Бардыгы: 25 миң адам[1]
Нью-Йорк, Чикаго, Сан-Франциско, Лос-Анжелес

Тили

кыргыз, орус, англис

Дини

Ислам

АКШдагы кыргыздары (англ. Kyrgyz Americans) — Кыргыз тектүү АКШ жарандары.

Тарыхы[түзөтүү | булагын түзөтүү]

Кыргыздардын АКШга эмиграциясынын башталышы 70-жылдары ооган согушу маалында жүздөгөн ооган кыргыздары Ооганстандан тез арада эвакуациялоого аргасыз болгондон башталган. Бирок АКШга массалык эмиграция СССР кулагандан жана постсоветтик мейкиндиктеги саясий туруксуздуктан кийин 1990-жылдары башталган. Эреже катары, миграция Green Card (Diversity Visa) системасы боюнча жүргүзүлөт.[2]

Азыркы кырдаалы[түзөтүү | булагын түзөтүү]

Кыргыз келгиндери көбүнчө Американын Нью-Йорк, Лос-Анжелес, Чикаго жана Сан-Франциско сыяктуу ири шаарларында жашашат. Бул негизинен бул шаарларда жергиликтүү укук коргоо органдарынын федералдык өкмөт менен, атап айтканда, АКШнын Келгиндик жана Бажы органдары менен документи жок келгиндерди табуу, аныктоо жана чыгарып салууга боюнча толук кызматташа албагандыгына байланыштуу. Ошондой эле, бул шаарлар экономикалык жактан жагымдуу, ал жерде иштөө жана бизнес үчүн көптөгөн мүмкүнчүлүктөр бар.

Кыргызстандан көптөгөн эмигранттар IT-технологиялар тармагында иштешет, ошондой эле жигердүү саясий турмушту алып барышат[3]. 2020-жылдын 4-февралында кыргызстандыктар Дональд Трамптын алты өлкөнүн, анын ичинде Кыргызстандын жарандарынын кирүүсүнө чектөө киргизген жарлыгына каршы чыгышкан.[4]

Калкы[түзөтүү | булагын түзөтүү]

Бейрасмий маалыматтар боюнча АКШда 20 миң кыргызстандык жашайт.[5]

Уюмдары[түзөтүү | булагын түзөтүү]

Чикагодо майрамдык салтанаттардан баштап, билим берүү жана маданий иш-чараларга чейинки иш-чараларды өткөргөн кыргыз коомчулугунун борбору бар. Ошондой эле АКШнын шаарларында Жибек Жолу (Жибек Жолу) жана Бай Café (Бай Кафе) сыяктуу кыргыз ашканасынын ресторандары жана мекемелери бар.

Дагы кароого[түзөтүү | булагын түзөтүү]

Шилтемелери[түзөтүү | булагын түзөтүү]

  1. В США и Канаде проживает более 25 тыс. кыргызстанцев, из них только 5,5 тыс. состоят на официальном консульском учете(жеткиликсиз шилтеме — 'тарыхы).
  2. Кыргызские общины в США: за чертой мифов и стереотипов — Central Asian Bureau for Analytical Reporting. Текшерилген күнү 17 -май (бугу) 2022. Түп булактан архивделген күнү 17 -май (бугу) 2022.
  3. Дали стипендию $ 120 тыс — история кыргызстанки, поднявшейся в США с нуля — Sputnik Кыргызстан. Текшерилген күнү 16 -январь (үчтүн айы) 2022. Түп булактан архивделген күнү 16 -январь (үчтүн айы) 2022.
  4. Кыргызстанцы в США вышли против указа Дональда Трампа
  5. Кыргызы в США: Мгновения счастья — Радио Азаттык. Текшерилген күнү 9 -май (бугу) 2021. Түп булактан архивделген күнү 9 -май (бугу) 2021.