Мазмунга өтүү

Днепропетровск облусу

Википедия дан
Днепропетровск облусу
Өлкө

 Украина

Административдик борбор

Днепр

Расмий тили

украинче

Калкы

3 093 151[1]

Жыштыгы

99,19 адам/км²

Деңиз
денгээлинен бийиктиги
 • Бийик чекити
 • Эң төмөнкү чекити



 211 м
 16 м

Картадагы{{{кыргызча аталышы}}}

Коду ISO 3166-2

UA-12

Телефон коду

+380 56

Интернет-домени

dnepropetrovsk.ua; dp.ua

Расмий сайты

Днепропетровск облусу (укр. Дніпропетровська область), келечекте Сечеслав облусу (укр. Січеславська область) — Украинанын түштүк-чыгыш бөлүгүндөгү административдик-аймактык бирдиги.

Днепрдин орто агымында жайгашкан. Түндүгүнөн Полтава жана Харьков облустары, чыгышында Донецк облустары, түштүгүндө Херсон жана Запорожье облустары, батышында Николаев жана Кировоград облустары менен чектешет. Аянты — 31 923 км² калкы — 3 176 648 адам. (2020-жылга).

Административдик борбору жана эң чоң шаары — Днепр.

2020-жылдын 1-январына карата облустун калкынын саны 3 176 648 адамды, анын ичинде шаар калкы 2 668 744 адамды (84,01%), айыл калкы 507 904 адамды (15,99%) түздү[2].

Днепропетровск облусунда 2001-жылдагы украин эл каттоосуна ылайык, 3,56 миллион киши болгон. Облустун калкы 2014-жылдын 1-майына карата 3 285 626 адамды түзөт (2013-жылдын 1-майына салыштырмалуу 16 126 адамга аз), анын ичинде шаар калкы – 2 746 491 киши (83,59%), айыл калкы – 539 135 киши (1641%). ). Туруктуу калк - 3 282 317 адам, анын ичинде шаар калкы - 2 740 483 адам (83,49%), айылдыктар - 541 834 адам (16,51%). Калкынын жыштыгы — 103 киши/км². Аймак калкынын саны боюнча Украинада экинчи орунда турат. 2013-жылы 36134 адам төрөлгөн (11,0/1000 адам). Каза болгондор – 51 141 адам (17,0/1000 адам), анын ичинен 276 1 жашка чейинки балдар[3]. Ошол эле жылы туруктуу жашоого 16166 адам келген (139,1/10000 адам), 16 523 адам кеткен (140,2/10000 адам), жашаган жерин алмаштырган облустун ичинде - 29 730 адам[4]. 2013-жылы калктын саны 15364 адамга, анын ичинде терс табигый өсүштүн эсебинен – 15 007 адамга (-6,0/1000 адам; 97,68%), миграциянын терс өсүшүнүн эсебинен – 357 адамга (-1,1/10000 адам; 2,32%) кыскарган. . 2013-жылы облуста 1 021,7 миң пенсионер жашаган[5].

1939-жылдан 2020-жылга чейинки калктын статистикасы
1939 1959 1970 1979 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1996
2 273 400 2 704 800 3 343 000 3 639 400 3 881 200 3 899 400 3 908 700 3 918 600 3 936 400 3 923 700 3 888 800 3 848 300
1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008
3 805 000 3 758 700 3 714 900 3 662 600 3 612 600 3 567 600 3 532 800 3 502 900 3 476 200 3 447 200 3 422 900 3 398 400
2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2017 2018 2020 2022
3 374 200 3 355 500 3 336 500 3 320 300 3 307 800 3 292 400 3 276 600 3 230 400 3 231 140 3 176 648 3 093 151

Облустун калкынын максималдуу саны 1993-жылы – 3 936 400 адамга жеткен, 1993-жылдан бери облустун калкынын саны жылына орточо 30,3 миң адамга кыскарууда. 1993-жылдан 2014-жылдын 1-майына чейин 650,8 миң адамга азайган.

Улуттук курамы

[түзөтүү | булагын түзөтүү]

Днепропетровск облусунун этникалык курамы 2001-ж[6].

Улуту Калкы Пайызы
Украиндер 2 825 781 78,2 %
Орустар 627 531 17,3 %
Беларустар 29 528 0,8 %
Жөөттөр 13 799 0,4 %
Армяндар 10 683 0,3 %
Улутун көрсөткөн эмес 7 831 0,2 %
Азербайжандар 5 683 0,2 %
Молдавандар 4 398 0,1 %
Цыгандар 4 067 0,1 %
Татарлар 3 835 0,1 %
Немистер 3 773 0,1 %
Поляктар 3 288 0,1 %
Гүржүлөр 2 834 0,1 %
Болгарлар 2 269 0,1 %
Корейлер 1 446 0,04 %
Казактар 1 361 0,03 %
Гректер 1 147 0,03 %
Бардыгы 3 612 600 100 %

Административдик-аймактык түзүлүшү

[түзөтүү | булагын түзөтүү]

Днепропетровск облусунун административдик борбору Днепр шаары болуп саналат, ал 2016-жылы декоммунизация учурунда Днепропетровск шаарынан аталып калган. Региондун өзү мурдагы атын дагы деле сактап келет, анткени анын атын өзгөртүү үчүн кадимки мыйзам жетишсиз - ал үчүн Украинанын Конституциясына өзгөртүүлөр керек. 2018-жылдын 20-июнунда Жогорку Раданын комитети Днепропетровск облусун Днепр деп атоону сунуштады[7]. Жогорку Раданын депутаттары 2019-жылдын 7-февралындагы жыйынында аймакты Сечеслав деп өзгөртүү боюнча мыйзам долбоорун колдошту[8].

2020-жылдын 17-июлунда облустун жаңы 7 районго бөлүнүшү кабыл алынган[9][10]:

Району Калкы[11] Аянты[12] Акимий борбору
1 Днепр району 1 179,3 5 605,6 Днепр ш.
2 Каменское району 439,0 4 803,4 Каменское ш.
3 Кривой Рог району 772,3 5 724,9 Кривой Рог ш.
4 Никополь району 262,6 3 240,6 Никополь ш.
5 Новомосковск району 171,7 3 478,2 Новомосковск ш.
6 Павлоград району 163,3 2 490,3 Павлоград ш.
7 Синельниково району 204,2 6 616,6 Синельниково ш.

Райондор өз кезегинде шаардык, поселкалык жана айылдык аймактык жамааттарга бөлүнөт (укр. територіальна громада).

Колдонулган адабияттар

[түзөтүү | булагын түзөтүү]
  • Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
  1. Государственная служба статистики Украины Калып:Wayback (укр.)
  2. Государственная служба статистики Украины. Сборник: Численность наличного населения Украины на 1 января 2020 года. Киев 2020. Ответственная за выпуск Вишневская О. Archived 2020-10-09 at the Wayback Machine Калып:Wayback (укр.)
  3. Природное движение населения за 2013 год. Түп булактан архивделген күнү 12 -май (бугу) 2014.
  4. Миграционное движение населения за 2013 год. Түп булактан архивделген күнү 12 -май (бугу) 2014.
  5. Средний размер месячной пенсии и количество пенсионеров. Түп булактан архивделген күнү 14 -июль (теке) 2014.
  6. Численность и состав населения Украины по итогам Всеукраинской переписи населения 2001 года(жеткиликсиз шилтеме — 'тарыхы).
  7. Комитет Рады проголосовал за переименование двух областей Украины.(жеткиликсиз шилтеме)
  8. Депутаты в Раде поддержали переименование Днепропетровской области. newsoneua.tv. Текшерилген күнү 7 -февраль (бирдин айы) 2019.(жеткиликсиз шилтеме)
  9. Постанова Верховної Ради України «Про утворення та ліквідацію районів»(жеткиликсиз шилтеме — 'тарыхы).
  10. Нові райони: карти + склад(жеткиликсиз шилтеме — 'тарыхы).
  11. Цитатанын катасы: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Карты2
  12. Дніпропетровська область - Райони. Текшерилген күнү 28 -январь (үчтүн айы) 2023. Түп булактан архивделген күнү 23 Апрель 2021.