Чоң-Алай району
| |||
| Өлкө |
Кыргызстан | ||
|---|---|---|---|
| Административдик борбор | |||
| Расмий тили | |||
| Калкы |
31649 | ||
| Диний курамы |
Ислам. Ханафи масхабы | ||
| Деңиз денгээлинен бийиктиги • Бийик чекити • Орточо бийиктиги • Эң төмөнкү чекити | |||
| Тууралыгы | |||
| Узундук | |||
Чоң-Алай району — Кыргызстандын Ош облусундагы район. Административдик борбору — Дароот-Коргон айылы[1].
Чоң-Алай району Ош облусунун административдик аймагында район болуп 1992-жылы кайрадан түзүлгөн. Түндүк-батышынан Кыргызстандын Баткен облусунун тоо кыркалары, чыгышынан Алай тоо кыркалары, түштүк-батышынан Тажикстандын Тоолуу Бадахшан автономиялуу облусу, Жерге-Тал району менен чектешет.
Аянты 4860 км2 (Ош облусунун 16,6% ээлейт).Деңиз деңгээлинен 3000 м бийиктикте жайгашкан.
Эң бийик жери — Чоң-Алай тоо кыркаларындагы Ленин чокусу (7134 м бийик).
Райондун экономикасынын негизин мал чарбасы түзөт.
Климат
[түзөтүү | булагын түзөтүү]Климаты — чукул континенттик, кышы суук болот. Январдын орточо температурасы -15 -20 °C, июль айындагы орточо ысыктыгы — +19 +30 °C.
Калк
[түзөтүү | булагын түзөтүү]Райондун калкынын көпчүлүк бөлүгүн кыргыздар түзөт, алар жалпы калктын 99%ын түзөт.
2021-жылдагы каттоо боюнча райондо 34636 адам жашайт, эркектер 17650 аялдар 16986
| 0-15 жаш | 12650 |
| 16-62 жаш | 19966 |
| 63 жаштан жогору | 2020 |
Административдик-аймактын бөлүнүшү
[түзөтүү | булагын түзөтүү]Райондун 23 айылын камтыган 3 айыл аймагы бар[2]:
- Жекенди айыл аймагы: Карамык (борбору), Жекенди, Кара-Тейит, Шибээ, Чулук;
- Кашка-Суу айыл аймагы: Кашка-Суу (борбору), Ачык-Суу, Кабык, Кара-Кабак, Бурган-Суу, Жайылма, Кичи-Жайылма;
- Чоң-Алай айыл аймагы: Дароот-Коргон (борбору), Жар-Башы, Жаш-Тилек, Жаман-Жар, Кочкорчу, Кулчу, Кызыл-Туу, Сары-Булак, Чак, Кызыл-Эшме, Кара-Шыбак.
Булактар
[түзөтүү | булагын түзөтүү]| Баткен облусу | Баткен · Кадамжай · Лейлек | |
|---|---|---|
| Жалал-Абад облусу | Аксы · Ала-Бука · Базар-Коргон · Ноокен · Сузак · Тогуз-Торо · Токтогул · Чаткал | |
| Ысык-Көл облусу | Ак-Суу · Жети-Өгүз · Тоң · Түп · Ысык-Көл | |
| Нарын облусу | Ак-Талаа · Ат-Башы · Жумгал · Кочкор · Нарын | |
| Ош облусу | Алай · Араван · Кара-Кулжа · Кара-Суу · Ноокат · Өзгөн · Чоң-Алай | |
| Талас облусу | Бакай-Ата · Кара-Буура · Манас · Талас | |
| Чүй облусу | Аламүдүн · Жайыл · Кемин · Москва · Панфилов · Сокулук · Чүй · Ысык-Ата | |
| Бишкек шаары | Октябрь · Биринчи май · Свердлов · Ленин · Чоң-Арык ш.т.а · Орто-Сай айылы | |
| Ош шаары | ||
